|
-Proforma Fatura(Proforma Invoice)
Satışa konu olacak malın, nihai satış işleminden önce, ihracatçının
ithalatçıya yapmış olduğu teklifi içeren faturadır. İhracatçı, hangi
evsaftaki malı ne kadar ücret karşılığında satmak istediğini
normal satış gerçekleştiriyormuş gibi bir faturaya işler ve alıcıya
gönderir. Bir tür teklif mektubu niteliğini taşıyan bu fatura, üzerinde
"Proforma Fatura" ibaresini taşır. Bu faturadaki fiyatlar
kesin değildir. Ancak ihracatçı ile ithalatçı arasındaki sözleşme
tamamlandığı takdirde kesinleşen fiyatlar çerçevesinde bu belge, ticari faturaya dönüşür.
Bankalardaki ihracat ve ithalat işlemlerine konu olan asıl
belge, ticari fatura olup, proforma faturanın herhangi bir işlem için
kullanılması söz konusu değildir.
-Ticari Fatura(Commercial Invoice)
Malın satış sözleşmesi çerçevesinde nihai satış işlemi gerçekleştiren
sonra, ihracatçı tarafından düzenlenen belgedir. Vergi Usul Kanunu'na göre
gerekli olan bilgiler yanında, ihracat işleminin gerçekleştirilmesi için
aşağıda belirtilen bilgilerin de faturada yer alması uygun olur.
*Düzenlendiği dilde "fatura" başlığı
*Antet olarak satıcının (İhracatçı Firmanın) ismi ticaret ünvanı ve
adresi kaşesi, imzası
*İthalatçının adı, soyadı veya ünvanı ve adresi
*Satışa konu olan malın ambalajı üzerindeki markalar
*Malla ilgili bütün bilgiler, malın tanımı (akreditifli ödemelerde
faturadaki malın tanımının akreditifteki mal tanımıyla aynı olmasına dikkat
etmek gerekir. )
*Ödemenin nasıl yapılacağı
*Faturanın düzenlendiği tarih ve numarası
*Alıcının özel isteği veya ilgili ülkenin mevzuatı gereği konacak
bilgi ve beyanlar (malın menşei, imalatçısı, yükleme boşaltma
limanları, taşımaya ilişkin bilgiler, siparişin tarih ve no'su, proformasına,
siparişe, sözleşmeye uygunluğunun teyidi, navlun ve
sigortaya ilişkin maliyet ayrıntıları, ambalaj ve markalamaya ait
bilgiler, akreditif numarası, ithal lisans tarih ve no'su vb)
500 sayılı kuralların 37. maddesı "Ticari fatura"lara ilişkindir.
500 sayılı kurallar ışığında "Ticari Fatura" 'ya ilişkin
bazı önemli hususlar;
*Lehtar tarafından düzenlenmiş olmalı(48. madde ve L/C şartları hariç)
*Akreditif amiri adına düzenlenmiş olmalıdır(48. madde hariç)
*Akreditif tutarını geçmemelidir.
*Akreditifteki mal tanımı aynı olmalıdır.
-Çeki Listesi (Weight List)
Ticari faturada da belirtilen ve malın brüt ve net ağırlığına
ilişkin bilgilerin satışa veya şarta göre tarafsız bir başka şahıs
tarafından ayrı bir belgede beyan edilmesidir ambalajları parçalı
olan sevkiyatlarda; tek tek parça ağırlıkları da gösterilir. TIR ve
vagonla yapılan taşımada otomatik tartı cihazından çıkan tartı fişleri
çeki listesi yerine geçer. Ancak akreditifli işlemlerde bu tür fişlerin
kabul edildiğinin akreditif metninde açıkça belirtilmiş olması
gereklidir.
Akreditifte çeki listesi istenmemişse ağırlık hakkındaki bilgi için
taşıma belgesine bakılır.
-Koli/Ambalaj Listesi(Packing List)
Bu belgede malın paketleme, kutulama, sandıklama, balyalama vs ayrıntıları
ve her bir parçada ambalaj içinde malların dökümü yer alır. (Örneğin
5 no'lu sandıkta 30 tane oto farı, 2 no'lu sandıkta 50 düzine buji
vs gibi) Bu tür döküm, malın sayımı, teslim alınması ve gümrükleme
kontrolünde kolaylık sağlar.
-Spesifikasyon Belgesi (Specification) Koli listelerindeki bilgilere ek olarak her kalem mala ait birim fiyatı
ve tutarını gösterir.
-İmalatçının Veya Satıcının
Kalite Veya Kontrol Belgesi
(Manufacturer' Or Supplier's Quality Or Inspection Certificate)
Bu belge İmalatçının yazılı ve imzalı bir beyanı olup kendilerince
malın incelendiğini ve sözleşmeye, siparişe uygun olduğunu teyit
eder. Satıcı veya imalatçı kendi malı karşısında tamamıyla tarafsız
kalamayacağı için ancak güven duyulan satıcı veya imalatçıların
belgeleri kabul edilir.
Alıcı, imalatçı veya satıcıyı iyi tanımıyorsa, tarafsız üçüncü
bir sahsın kalite kontrol belgesini talep edebilir.
-Üçüncü Tarafın Düzenlediği Kalite Kontrol Belgesi
(Third Party Certificate Of Inspection)
Malın incelenmesi ve kalite kontrolünün bağımsız ve tanınmış bir
kontrol, gözetim şirketince yapılarak belgelenmesidir.
Alıcı firma sipariş ettiğinden daha düşük kaliteli malların yüklenme
ihtimaline veya mal sahtekarlığına karşı kendini korumak için bağımsız
bir gözetim şirketinin belgesini isteyebilir. Bu şirketin ismini
akreditif şartları arasına koyar. Sipariş edilen malın efsafa uygunluğunun
yükleme sırasında güvenilir bir gözetim şirketi tarafından rapora
bağlanması çok önemlidir.
-İmalatçının Analiz Belgesi
(Manufacturer's Analysis Certificate)
Kimyevi maddeler gibi analiz gerektiren malların formülündeki elemanların
isimlerini ve oranlarını gösteren belgelerdir. Doğrudan imalatçı
tarafından düzenlenebileceği gibi alıcının isteği halinde bağımsız
bir laboratuar tarafından düzenlenmesi de akreditifte şart koşulabilir.
-Gemi Ölçümü Raporu (Ullage Report)
Sıvı olarak gemiye (tankere) yüklenen yakıt, kimyevi madde vs 'nin gemi
tankını hangi ölçüde doldurduğunu belgeleyen ve aynı zamanda varış
limanında yapılan boşaltma ölçümlerine göre ne kadar fire verildiğinin
saptanmasında kullanılan özel bir ticari belgedir. Denizcilik şirketlerinin
uzmanları veya gözetme şirketlerince düzenlenir.
|